درمان اسکیزوفرنی و تشخیص آن

اسکیزوفرنی و راه های درمان ان

روانشناسی نابهنجاری که در ایران بیشتر به آسیب شناسی روانی شهرت دارد یکی از شاخه های جالب روانشناسی است. بعد از تعریف این نوع از روانشناسی می خواهیم به درمان اسکیزوفرنی وتشخیص آن بپردازیم که یکی از موضوعات مهم در روانشناسی می باشد.

رفتار نابهنجار چیست؟

اختلال یا نابهنجاری در لغت عبارت است که کاهش توانایی فرد در عمل کردن در سطح مطلوب یا حتی متوسط .

از ویژگی های اختصاصی اختلال های روانی میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:

-پریشانی یا Distress

تجربه عذاب هیجانی یا جسمانی در زندگی فردی و اجتماعی مثل افسردگی عمیق یا اضطراب شدید که می‌تواند به قدری زیاد باشد که برخی افراد نتوانند تکالیف روزمره خود را به صورت طبیعی انجام دهند.

-به مخاطره انداختن خود و دیگران

اغلب افراد دچار اختلال روانی به گونه ای عمل می‌کنند که خود یا دیگران را به مخاطره می‌اندازند. مثل فرد شدیداً افسرده‌ای که در معرض اقدام به خودکشی قرار دارد یا کسانی که از سایر افراد بهره کشی عاطفی یا روانی می‌کنند یا کودکان را مورد سواستفاده جنسی قرار می‌دهند خطری را برای جامعه به وجود می آورند که نابهنجار یا غیر قابل قبول قلمداد می‌شود .

-رفتاری که از نظر اجتماعی و فرهنگی غیر قابل قبول است

آخرین معیار علمی برای تشخیص اختلال یا نابهنجاری رفتاری است که خارج از هنجارهای بستر اجتماعی و فرهنگی صورت می‌گیرد. البته برخی از رفتارهایی که در یک فرهنگ،جامعه یا خرده گروهها عجیب و غریب محسوب میشوند در جای دیگر می توانند کاملا عادی باشند. بنابراین بستری که رفتار در آن صورت می‌گیرد عامل تعیین کننده مهمی است برای اینکه آن رفتار بهنجار یا نابهنجار محسوب شود.

اسکیزوفرنی چیست؟

اسکیزوفرنی یا روان گسیختگی یک آسیب روانی جدی و عمیقأ ویرانگر است که شناخت، هیجان و ادراک و سایر جنبه های رفتار را درگیر می‌کند. اصولاً نشانه های این اختلال قبل از ٢۵ سالگی خود را نشان می‌دهد و تا آخر عمر پایدار باقی می‌ماند . نشانه‌های بالینی،سیر زمانی و پاسخ افراد به این اختلال یکسان نیست. تشخیص اسکیزوفرنی همواره مبتنی بر شرح حال روان پزشکی و معاینه دقیق وضعیت روانی فرد است . شیوع اسکیزوفرنی تقریبا در زنان و مردان مساوی است ولی شروع و نحوه سیر بیماری در دو جنس تفاوت دارد. در مردها سن شروع پایین تر است . سوء مصرف مواد در مبتلایان به اسکیزوفرنی شایع است . سن پدر همبستگی مستقیمی با بروز اسکیزوفرنی دارد. با مطالعات انجام شده بر روی آن دسته از بیماران اسکیزوفرنی که سابقه بیماری در بستگان پدری آنها وجود نداشته است ،نشان داده‌اند افرادی که در زمان تولد سن پدرشان ۶٠ سال یا بالاتر بوده است استعداد ابتلا به این اختلال را پیدا می‌کنند

خلق، احساسات و حالت عاطفی:

یکی ازحالت های عاطفی شایع در اسکیزوفرنی کاهش پاسخ دهی هیجانی است که میتوان از آن به عنوان بی لذتی یاد کرد و دیگری حالات بسیار فعال و نامتناسب در زمینه تجربه کردن درجات مفرط خشم ،شادی و اضطراب است.

ملاک های تشخیص اسکیزوفرنی:

حداقل دو مورد از موارد شش‌گانه زیر بایستی طی ١٢ ماه گذشته وجود داشته باشند: بروز عاطفه نامتناسب کاهش هیجانات فقر دامنه لغات محدودیت علایق کاهش حس هدفمندی کاهش علایق اجتماعی

علت اسکیزوفرنی چیست؟

اسکیزفرنی و درمان آن

برای یافتن علت نابهنجاری میتوان به سه بعد زیستی، روانی و اجتماعی و فرهنگی اشاره کرد . در واقع اختلال های روانی از تعامل پیچیده‌ عوامل زیستی ، روانی و اجتماعی-فرهنگی ناشی می‌شوند و آ سیب پذیری های خاصی مانند ویژگی های ژنتیکی، احتمال ایجاد نابهنجاری های خاص را افزایش میدهند. اختلال های روانی نه تنها بر افرادی که به آنها مبتلا هستند تاثیر می‌گذارند ،بلکه خانواده‌ و جامعه را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهند. افراد مبتلا به اختلال های روانی از داغ بزرگی رنج می‌برند که مشکلات هیجانی آنها را بیشتر می‌کند . اعضای خانواده تحت تاثیر پریشانی عزیزان خود قرار می‌گیرند . به طور کلی هزینه‌های اجتماعی و مالی مشکلات سلامت روان فوق‌العاده است.

درمان اسکیزوفرنی:

از جمله درمانهایی که برای اسکیزوفرنی به کار می رود درمان دارویی ،درمان روانی-اجتماعی و درمان شناختی رفتاری است .

درمان دارویی:

در واقع تجویز یک داروی ضد روان پریش در مرحله حاد اسکیزوفرنی سبب بهبود ۶٠ درصد بیماران تا حد فروکش کردن کامل یا باقی ماندن علایم خفیف میشود. مطالعاتی که در رابطه با داروهای ضد روان پریش صورت گرفته نشان داده است که کلونزاپین در بیمارانی که شدیدترین علایم روان پریشی داشتند و همچنین در مورد بیمارانی که به سایر داروهای ضد روان پریشی پاسخ ضعیفی داده‌اند بیشترین اثربخشی را داشته است.

درمان روانی-اجتماعی:

درمان های روانی -اجتماعی عبارت هستند از قابلیتهای اجتماعی ، خوداتکایی، مهارت های عملی در روابط بین فردی . هدف کلی این نوع درمان توانمند ساختن افراد در جهت کسب مهارت‌های اجتماعی به منظور بر خورداری از یک زندگی مستقل است . در واقع پرورش مهارت های اجتماعی حمایتی است مستقیم و مفید که در کنار درمان دارویی می‌تواند موثر باشد. این درمان شامل ایفای نقش در جلسات درمان ، ارایه تکالیف خانگی در مورد مهارت های خاص خواهد بود . پرورش این مهارت ها میزان بر گشت بیماران را کاهش خواهد داد.

درمان شناختی-رفتاری:

هدف از این درمان ، تقویت سازگاری شخصی و اجتماعی فرد مبتلا به در اسکیزوفرنی است . در این روش از تمرینهای آرام سازی relaxation و مهارت های اجتماعی ، روانی ، آموزشی ، خودنگری و خودآگاهی استفاده می‌شود به منظور کاهش خطای شناختی ، کاهش حواس پرتی ، افزایش تمرکز نسبی، کاهش خطاهای معمول در قضاوت از درمان شناختی رفتاری استفاده می‌شود.

در نهایت درمان مستلزم ادغام کردن حمایت اجتماعی ، آموزش و آگاه کردن افراد از عوامل ایجاد کننده واکنش‌های آشفته است . مداخله یکپارچه‌ای که دارو، درمان روان شناختی و حمایت اجتماعی را در بر داشته باشد ، بهترین زمینه ساز برای کمک به افراد مبتلا به اسکیزوفرنی را فراهم میکند . لازم به ذکر است که دارو این اختلال را درمان نمی‌کند بلکه نشانه های آزارنده آن را کاهش می‌دهد تلاش بر آن است که فرد مبتلا از اختلالش آگاه شود و همواره به ادامه دادن درمان خود و رابطه اش با درمانگر ادامه دهد. و در نهایت راهبردهای مقابله ای موثر را برای استفاده از زندگی روز مره اش را فرا بگیرد و همچنین یاد بگیرد چگونه از خودش مراقبت کند و یک زندگی عادی را بتواند مدیریت کند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *