وقتی قرار است عشق در سرزمین تازه‌ای خانه بسازد

گاهی دو نفر درباره اصل ازدواج توافق دارند اما درباره زندگی‌ای که پس از آن خواهند ساخت، دو تصویر کاملاً متفاوت در ذهن دارند.

ممکن است یک نفر ونکوور را خانه دائمی خود بداند و دیگری همچنان بازگشت به ایران یا مهاجرت به کشور دیگری را احتمال جدی بداند. یکی ممکن است انتظار داشته باشد سال‌های نخست زندگی صرف کار، تحصیل و تثبیت مالی شود درحالی‌که دیگری ازدواج را آغاز دوره‌ای آرام‌تر و همراه با حضور عاطفی بیشتر تصور کند.

این تفاوت‌ها معمولاً با یک سؤال کلی مانند «آیا می‌خواهیم در کانادا بمانیم؟» روشن نمی‌شوند. زوج لازم است درباره سناریوهای واقعی گفت‌وگو کند:

• اگر یکی از ما پیشنهاد شغلی مناسبی در شهر یا کشور دیگری دریافت کند چه می‌کنیم؟
• اگر دریافت مدرک یا پیدا کردن شغل تخصصی چند سال طول بکشد انتظارمان از یکدیگر چیست؟
• اگر یکی از ما با زندگی در کانادا سازگار شود و دیگری همچنان احساس تعلق نکند چه اتفاقی می‌افتد؟
• آیا حاضریم برای پیشرفت حرفه‌ای یکدیگر به‌ترتیب از بعضی فرصت‌های خود صرف‌نظر کنیم؟
• اگر فشار اقتصادی برنامه‌های مشترک ما را به تعویق بیندازد، چگونه تصمیم می‌گیریم؟

هدف این پرسش‌ها گرفتن قول‌های غیرقابل‌تغییر نیست. هدف این است که زوج بداند در ذهن هر نفر چه آینده‌ای در حال ساخته‌شدن است.

در برخی روابط، یک نفر زبان انگلیسی قوی‌تری دارد، زودتر وارد بازار کار شده یا آشنایی بیشتری با ساختارهای کانادا دارد. نفر دیگر ممکن است برای انجام امور بانکی، درمانی، اداری یا حتی ارتباطات روزمره به او وابسته شود.

این وابستگی ممکن است در ابتدا طبیعی و موقت باشد اما اگر درباره آن گفت‌وگو نشود، به‌تدریج بر احساس برابری زوج اثر می‌گذارد. فردی که مسئولیت بیشتری بر عهده گرفته ممکن است خسته و کنترل‌گر شود. فردی که وابسته‌تر شده نیز ممکن است احساس ناتوانی، شرم یا ازدست‌دادن استقلال کند.

در مشاوره پیش از ازدواج بررسی می‌شود که آیا کمک‌کردن به دیگری همچنان شکل حمایت دارد یا آرام‌آرام به جای او تصمیم گرفته می‌شود. همچنین زوج می‌آموزد چگونه بدون انکار تفاوت‌های واقعی، اختیار و صدای هر دو نفر را در رابطه حفظ کند.

فاصله جغرافیایی لزوماً نفوذ خانواده‌ها را کمتر نمی‌کند. تماس‌های روزانه، گروه‌های خانوادگی، انتقال پول، سفر به ایران و انتظار برای حمایت از والدین می‌توانند خانواده گسترده را به بخشی فعال از زندگی زوج در ونکوور تبدیل کنند.

از سوی دیگر، نبود خانواده در لحظات دشوار نیز می‌تواند فشار زیادی ایجاد کند. زوجی که در ایران برای بیماری، بحران مالی یا مراقبت از فرزند از حمایت نزدیکان برخوردار می‌شد، ممکن است در کانادا تنها بماند. در این شرایط هر نفر ممکن است انتظار داشته باشد همسر آینده‌اش تمام نقش‌های حمایتی ازدست‌رفته را جبران کند.

پیش از ازدواج لازم است روشن شود:

• تماس و ارتباط با خانواده‌ها چه جایگاهی در زندگی روزانه خواهد داشت؟
• سفرهای طولانی یا مکرر به ایران چگونه تصمیم‌گیری می‌شوند؟
• در صورت بیماری والدین، مسئولیت عاطفی و عملی زوج چیست؟
• کمک مالی به اعضای خانواده چگونه با برنامه زندگی در کانادا هماهنگ می‌شود؟
• چه بخش‌هایی از رابطه خصوصی باقی می‌ماند و چه موضوعاتی با خانواده‌ها در میان گذاشته می‌شود؟
• اگر خانواده‌ای با انتخاب، سبک زندگی یا تصمیم زوج موافق نباشد، هر نفر چگونه موضع خود را مشخص می‌کند؟

این گفت‌وگوها قرار نیست پیوند با خانواده را تضعیف کنند. هدف آن است که زوج بتواند بدون قطع ریشه‌های خانوادگی، هویت مستقل خود را نیز بسازد.

برای زوج‌هایی که یکی از طرفین ایرانی و دیگری متعلق به فرهنگ دیگری است، علاقه و احترام متقابل نقطه شروع ارزشمندی است اما گاهی تفاوت‌ها تا زمانی که رابطه به ازدواج نزدیک نشده، اهمیت واقعی خود را نشان نمی‌دهند.

موضوع ممکن است درباره برگزاری مراسم، ارتباط با خانواده، دین، شیوه مهمانی‌دادن، زبان خانه یا مناسبت‌هایی مانند نوروز باشد. حتی معنای رفتارهای ساده نیز می‌تواند متفاوت باشد. چیزی که برای یک نفر نشانه صمیمیت خانوادگی است ممکن است برای دیگری ورود به حریم خصوصی تلقی شود. رفتاری که یک نفر استقلال می‌نامد ممکن است در تجربه دیگری بی‌تفاوتی باشد.

در این روابط، هدف مشاوره حذف تفاوت فرهنگی یا وادارکردن یک نفر به جذب‌شدن در فرهنگ دیگری نیست. زوج باید فرهنگ سوم خود را بسازد فرهنگی که عیناً ایرانی یا کانادایی نیست بلکه توافقی زنده و منصفانه میان هر دو نفر است.

پرسش اصلی این است: آیا هر دو فرهنگ در رابطه فرصت دیده‌شدن دارند یا یکی از طرفین همیشه باید ترجمه کند، توضیح دهد و خود را با الگوی دیگری تطبیق دهد؟

برخی زوج‌ها پیش از ازدواج مدت زیادی در دو شهر یا دو کشور متفاوت زندگی کرده‌اند. رابطه از راه دور می‌تواند صمیمیت عمیقی ایجاد کند، اما معمولاً بر زمان‌های انتخاب‌شده استوار است. هر نفر تا حدی تعیین می‌کند چه زمانی تماس بگیرد چه چیزی را نشان دهد و چه زمانی به فضای شخصی خود بازگردد.

زندگی مشترک، بخش‌های کمتر انتخاب‌شده را نیز وارد رابطه می‌کند: خستگی پایان روز، رفت‌وآمد، نگرانی مالی، بی‌حوصلگی، مسئولیت‌های تکراری و نیاز متفاوت به تنهایی.

پیش از ازدواج باید مشخص شود زوج چه مقدار تجربه واقعی و پیوسته از کنار یکدیگر بودن دارد. اگر بخش عمده رابطه از راه دور بوده است، تصمیم‌گیری بهتر است فقط بر کیفیت تماس‌های عاطفی تکیه نکند. زوج لازم است درباره انتقال از رابطه برنامه‌ریزی‌شده به زندگی روزمره تصور واقع‌بینانه‌تری پیدا کند.

برخی تجربه‌های عاطفی در زبان دوم قابل بیان‌اند، اما همان دقت، ظرافت یا عمق زبان مادری را ندارند. زوج ممکن است بتواند به انگلیسی درباره یک اختلاف توضیح دهد، ولی نتواند معنای فرهنگی شرم، وظیفه، غیرت، احترام، آبرو یا عذاب وجدان در برابر خانواده را به‌درستی منتقل کند.

مشاوره به زبان فارسی فقط ترجمه واژه‌ها نیست. درمانگر فارسی‌زبان می‌تواند زمینه فرهنگی جمله‌ها، حساسیت‌های خانوادگی و تعارض میان ارزش‌های ایرانی و زندگی در کانادا را بهتر درک کند بدون آنکه رفتار آسیب‌زا را صرفاً به نام فرهنگ توجیه کند.

برای زوج‌های میان‌فرهنگی نیز می‌توان مفاهیم فرهنگی را به زبان قابل‌فهم برای هر دو نفر باز کرد تا هیچ‌کس در گفت‌وگو نقش «غریبه» را نداشته باشد.

جلسات مشاوره پیش از ازدواج در ونکوور به‌صورت آنلاین برگزار می‌شوند. بنابراین زوج‌های ساکن ونکوور، نورث ونکوور، ریچموند، برنابی و کوکیتلام می‌توانند بدون رفت‌وآمد در جلسات شرکت کنند.

در آغاز، نگرانی‌ها، انتظارات و شرایط ویژه رابطه مشخص می‌شود. سپس به‌جای اجرای یک برنامه عمومی و یکسان، موضوعات متناسب با زندگی همان زوج انتخاب می‌شوند برای مثال مهاجرت یکی از طرفین، تفاوت فرهنگی، مخالفت خانواده، رابطه از راه دور یا نامشخص‌بودن برنامه آینده در کانادا.

تعداد جلسات از پیش برای همه یکسان نیست و به میزان پیچیدگی تصمیم‌ها و نیاز زوج بستگی دارد.

پیش از ساختن خانه، درباره نقشه آن گفت‌وگو کنید

ازدواج در مهاجرت می‌تواند آغاز مرحله‌ای عمیق و رشددهنده باشد، اما علاقه به‌تنهایی فشارهای زندگی تازه را مدیریت نمی‌کند. زوجی که پیش از ازدواج درباره آینده اقامتی، تفاوت سرعت سازگاری، حضور خانواده‌ها و هویت فرهنگی خود گفت‌وگو می‌کند، با شناخت بیشتری وارد تعهد می‌شود.

مشاوره پیش از ازدواج کمک می‌کند دو نفر فقط برای برگزاری مراسم یا ثبت ازدواج آماده نشوند بلکه برای ساختن زندگی‌ای آماده شوند که باید در شرایط واقعی ونکوور دوام بیاورد.

برای دریافت مشاوره پیش از ازدواج فارسی‌زبان در ونکوور و بررسی شرایط اختصاصی رابطه خود می‌توانید جلسه آنلاین رزرو کنید.

دکتر ترانه موذنی، دارای دکترای روان‌شناسی بالینی، RCC در بریتیش کلمبیا و CCC در سراسر کانادا، خدمات تخصصی مشاوره پیش از ازدواج را به زبان فارسی و با توجه به تجربه مهاجرت، تفاوت‌های فرهنگی و نیازهای منحصربه‌فرد هر زوج ارائه می‌دهد.